Trong lòng đập thủy điện, hàng ngàn tấn thiết bị đang được tổ hợp, lắp đặt, hình hài của tổ máy số 1 đã dần hiện rõ.Đẩy nhanh tiến độ nhờ bê tông đầm lăn.Với mục tiêu phát điện tổ máy số 1 vào cuối năm 2010, tiến độ của thủy điện Sơn La sẽ đẩy nhanh được 2 năm so với ước tính ban đầu. Việc đưa nhà máy thủy điện lớn nhất cả nước vào hoạt động sớm không chỉ mang lại hàng trăm triệu USD giá trị điện năng mỗi năm mà còn giảm chi phí xây dựng nhờ tránh được trượt giá. Kết quả đó không chỉ là nỗ lực, cố gắng của chủ đầu tư, các nhà thầu mà yếu tố công nghệ mới cũng đóng góp một phần quan trọng. Quyết định áp dụng công nghệ bê tông đầm lăn vào công trình này với khối lượng bê tông rất lớn và chiều cao đập chưa từng có tại Việt Nam đã mang đến kết quả không ngờ. Để thực hiện công nghệ này, Tập đoàn Sông Đà, đảm nhận tổng thầu EPC của dự án đã huy động những đơn vị chuyên nghiệp, đầu tư dây chuyền hiện đại, từ tuyển chọn nguyên liệu đầu vào, trộn bê tông đến san, rải, đến đổ từng khối bê tông. Công nghệ bê tông đầm lăn đã được áp dụng ở một số công trình thủy điện như Bình Điền, Sê San, Bản Vẽ… nhưng với đòi hỏi tiến độ nhanh, trong khi cần khối lượng bê tông lớn, một dây chuyền mới đã được lắp đặt tại công trường thủy điện Sơn La. Theo ông Trần Văn Huyên, Tổng giám đốc Công ty cổ phần Sông Đà 5 (Tập đoàn Sông Đà), giá trị của dây chuyền này kể cả móng và phụ trợ là khoảng 26 triệu USD, với số tiền lớn như vậy nếu chủ đầu tư tính toán thiệt hơn khi quyết định thì đã không thể đạt được tiến độ như bây giờ. Ông Trần Văn Huyên cho biết thêm, để tiếp nhận chuyển giao công nghệ bê tông đầm lăn từ chuyên gia nước ngoài, công ty đã huy động đội ngũ 120 kỹ sư trẻ và chính họ đã tiếp quản, vận hành dây chuyền suôn sẻ từ khi bắt đầu xây dựng đến nay. Một trong những yêu cầu và cũng là thử thách đối với đơn vị thi công khi thực hiện bê tông đầm lăn đó là dây chuyền này phải vận hành liên tục. Chính vì vậy các yếu tố nguyên liệu đầu vào đã được chuẩn bị cả năm trước đó. Công ty cổ phần Sông Đà 7, một thành viên của Tập đoàn Sông Đà, là đơn vị cung cấp 90% cát, đá, sỏi cho công trường thủy điện Sơn La, trong đó phần lớn phục vụ sản xuất bê tông đầm lăn. Ông Phạm Văn Hưng, Phó giám đốc Công ty cổ phần Sông Đà 7 cho biết: “Để bắt kịp tiến độ thi công, chúng tôi đã đầu tư 5 dây chuyền nghiền, cái lớn nhất công suất 650 nghìn m3/năm, nhỏ nhất cũng đến 250 nghìn m3/năm”. Từ trạm trộn, bê tông đầm lăn sẽ được đưa lên mặt đập bằng hệ thống băng chuyền cao đến hơn 80m. Tại đây, đơn vị chuyên san, rải, đầm bê tông là Công ty Sông Đà 908 sẽ tiếp tục công việc. “Công đoạn san rải và đầm chỉ giới hạn trong vòng 75 phút, với lớp bê tông dày 30cm, bình quân một lớp đổ khoảng 2300m3, thời gian thi công một lớp trong vòng 6 đến 7 tiếng, xong lớp này tiếp tục lớp khác, cường độ ngày cao nhất lên đến 8000m3”, ông Đinh Văn Đại, Phó Giám đốc công ty Sông Đà 908 chia sẻ. Với tiêu chuẩn bê tông lạnh, nên thi công bê tông đầm lăn đòi hỏi sự chuẩn xác về thời gian, nếu kéo dài, để bề mặt bê tông ấm lên, khi đó phải cạo hết lớp mặt, rửa sạch rồi mới tiếp tục khối bê tông khác, thiệt hại mỗi lần như vậy lên đến hàng tỉ đồng. “May mắn là từ khi bắt đầu thi công bê tông đầm lăn, chúng tôi chưa để sảy ra sự cố nào như vậy”, ông Trần Văn Huyên không dấu được vẻ tự hào. Đập chính, đập tràn của thủy điện Sơn La vẫn đang vươn cao từng ngày, chỉ một thời gian ngắn nữa sẽ “cán đích”. Vừa kết thúc ca làm việc trong hầm của đập chính, anh Trần Yên, công nhân Công ty Sông Đà 604 hồ hởi: “Tôi và các anh em đang hoàn thiện đập chính, chúng tôi tự tin với khả năng đạt được tiến độ đề ra”. Niềm vui của anh Trần Yên cũng là tâm trạng chung của những người trên công trường khi nỗ lực phát điện sớm đang dần trở thành hiện thực. Với tiến độ thi công khẩn trương, công tác xây dựng của thủy điện Sơn La đã hoàn thành được hơn 80%, một số hạng mục đầu tiên như dốc nước, hố sói đã được đưa vào sử dụng. Theo Ban điều hành tổng thầu thủy điện Sơn La, hiện tại đập bê tông đầm lăn đã thực hiện được gần 2,5 triệu m3 trên tổng số gần 2,7 triệu m3, đạt hơn 90%. Khối lượng bê tông thường cũng đạt gần 85%, với gần 1,9 triệu m3 đã thực hiện. Ông Nguyễn Kim Tới, Phó Tổng giám đốc Tập đoàn Sông Đà, Giám đốc Ban điều hành tổng thầu cho biết, bên cạnh hoàn thành công tác xây dựng, từ nay đến thời điểm phát điện chỉ còn 7 tháng nữa thôi, thời gian rất gấp gáp, các nhà thầu đang tập trung vào công tác lắp máy. Trong tổng số 72 nghìn tấn thiết bị của nhà máy thủy điện Sơn La, hiện đã lắp đặt được 43 nghìn tấn, rotor của tổ máy số 1 đang được tổ hợp, dự kiến sẽ lắp đặt vào tháng 8 tới.